Makbule Ökden
person- Image

- Sex
- Kadın
- Civil status
- Evli
- Date body found
- 3 Eyl 2009
- Occupation
- Bilinmiyor
- Dependants
- 3
- Event description
Mahkeme dosyasına göre, ailesi aslen Cizre'nin Basisk (Kuştepe) köyünden olan Makbule Ökden Cizre'nin Dağkapı Mahallesi’nde doğdu. Ailesi Ceyhan'a göç etse de kendisi Cizre'de kalmak istedi. 1991 yılında bir gün eve gelen silahlı kişilerce evden alınıp götürüldü. Olayı gören büyük oğlu, o dönemde beş-altı yaşlarındaydı ve kapıya kadar ağlayarak onları takip etti. Evin önünde bekleyen polis arabasını gördü. Aradan birkaç gün geçtikten sonra Makbule Ökden'in Ceyhan'da yaşayan ailesine haber verildi. Anne S.T., Cizre Cumhuriyet Başsavcılığına başvurarak ifade verdi ancak herhangi bir cevap alamadı.
Makbule Ökden’in çocukları henüz nüfusa kayıtlı değillerdi. Ailesi çocukları nüfusa anne ve babaları üzerine kaydettirmekte sorun yaşadılar. Nüfus müdürlüğü, anne ve babanın gelmesi gerektiğini söylüyordu. Bir yıl boyunca dedeleri bununla uğraştı. En sonunda o dönemde Cizre'de görevli bir kadın memur yardımcı oldu ve çocuklar anne-babalarının nüfusu üzerine kaydettirebildiler. O dönemde Ökden ailesi maddi olarak da karşılayamayacaklarını düşündükleri için herhangi bir avukat tutmadı.
3 Eylül 2009 tarihinde Şırnak’ın Cizre ilçesine bağlı Basisk (Kuştepe) köyü yakınlarında yol yapım çalışması sırasında iki insana ait olduğu tahmin edilen kemikler ve kemiklerin yanında kadın giysileri, puşi ve yöresel kıyafetler bulundu. Savcılık tarafından yapılan ilk incelemenin sonunda iki kişinin uzun namlulu silahla ve başlarından tek kurşunla öldürüldüğü tespit edildi. O dönemde savcılık başvurusu olan S.T. savcılığa çağrıldı. Altın kaplama dişinden ve yapılan DNA testinden sonra kemiklerin Makbule Ökden'e ait olduğu anlaşıldı ve Ökden'in kemikleri ailesine teslim edildi.
- Geolocation
Enlem: 37.332346
Boylam: 42.185474
- Geolocation
- City
- Şırnak
- District
- Cizre
- Date of disappearance
- 1 Oca 1991
- Year of disappearance
- 1991
- Age at the time of disappearance
- 28
- Status of the victim
- Bedeni bulundu ve ailesine teslim edildi
- Type of source material
- Adli tıp raporu
- Gazete veya internet haberi
- İnsan hakları örgütlerinin basın açıklamaları veya raporları
- Kayıp yakınıyla görüşme (ses kaydı)
- Savcılık işlemleri ve kararları
- Decision by the prosecution office
- Soruşturma sürüyor
- Summary of the legal proceedings
3 Eylül 2009 tarihinde Şırnak’ın Cizre ilçesine bağlı Basisk (Kuştepe) köyü yakınlarında yol yapım çalışması sırasında iki insana ait olduğu tahmin edilen kemikler ve kemiklerin yanında kadın giysileri, puşi ve yöresel kıyafetler bulundu. Durum, yol çalışmasında görev yapanlar tarafından Cizre Jandarma Komutanlığına bildirildi. Yapılan ilk tespit ve gözlemde kemik parçalarının 30-35 yaşlarında erkek ve 20-25 yaşlarında kadın olmak üzere iki ayrı kişiye ait olabileceği değerlendirmesi yapıldı. Ayrıca, kadına ait olabileceği düşünülen kafatası kemiğinde mermi girişi olabilecek bir delik tespit edildi.
7 Eylül 2009 tarihinde anne S.T., kadına ait olduğu düşünülen kemiklerin, 1991 yılında kaybolan ve bir daha kendisinden haber alınamayan kızı Makbule Ökden’e ait olabileceğine dair Cizre Cumhuriyet Başsavcılığına dilekçe vererek, gerekli DNA incelemelerinin yapılmasını talep etti. Cizre Cumhuriyet Başsavcılığınca 2009/1591 dosya numarasıyla soruşturmaya başlanarak olay yeri inceleme raporu ve ölü muayene zaptı tanzim edildi. Aynı tarihte, Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı, Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığını (CMK 250. Maddesinde Belirtilen Suçlara Bakmakla Yetkili) olay hakkında bilgilendirdi. İş makinesi operatörü R.D.’nin ve Kuştepe köyü muhtarı N.B.’nin ifadelerine başvuruldu.
S.T., 8 Eylül 2009 tarihinde vekili huzurunda Cizre Cumhuriyet Başsavcılığında ifade verdi. 9 Eylül 2009 tarihinde Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı, DNA incelemesine esas olmak üzere S.T.’den alınan kan örneğini, olay yerinden alınan kemik parçaları ve diğer deliller ile birlikte İstanbul Adli Tıp Kurumuna göndererek gerekli araştırmanın yapılmasını talep etti.
18 Eylül 2009 tarihinde Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı, dosyanın, aralarında hukuki ve fiili irtibatın mevcut olduğu gerekçesiyle 2009/430 soruşturma sayısı üzerinden yürütülen dosya ile birleştirilmesine ve 2009/1591 soruşturma numaralı kaydın kapatılarak soruşturmaya 2009/430 soruşturma numaralı dosya üzerinden devam edilmesine karar verdi.
Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı, 30 Eylül 2009’da İstanbul Adli Tıp Kurumundan tekrar gerekli araştırmanın yapılmasını talep etti. Cizre Sulh Ceza Mahkemesi, 9 Ekim 2009 tarihinde ilgili talebi kabul ederek gerekli moleküler genetik incelemenin yapılmasına karar verdi. S.T.’den alınan örnekler ile bulunan kemiklerden alınan örnekler arasında yapılan DNA mukayesesi sonucunda bulunan kadın bedeninin S.T.’nin kızı Makbule Ökden’e ait olduğu tespit edildi.
Cizre Cumhuriyet Başsavcılığının 2009/430 numaralı soruşturmayı 6 Şubat 2013 tarihli fezleke ile Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına göndermesiyle dosya Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığınca 2013/466 numaralı soruşturmaya kaydedildi. Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı, 2013/466 numaralı 6526 sayılı yasanın 19. maddesi ile TMK’nın 10. Maddesi ile görevli özel yetkili Cumhuriyet Başsavcılıklarının görevlerine son verilmesi nedeniyle 2014/10089 numaralı yetkisizlik kararını verdi ve dosyayı tekrar Cizre Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildi. Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı dosyayı 2014/1859 soruşturma numarasına kaydetti.
Haziran 2023 yılında Cizre Cumhuriyet Başsavcılığında yapılan araştırma neticesinde Makbule Ökden’in ismi söz konusu toplu dosya içerisinde görülmemiştir. Savcılık katibince tarafımıza, eski soruşturma dosyalarının savcılık ekranına kaydedilirken dosyaya kayıtlı isimlerin tamamının UYAP ekranına ayrıca kaydedilemediği, bu nedenle isim UYAP ekranında çıkmasa da fiziki dosyada olabileceği konusunda bilgi verildi. Cizre Toplu Dosyası 40’a yakın klasörden oluştuğu için, klasörlerin tamamı incelenememiş ve savcılık katibinden UYAP ekranı üzerinden görünen bilgiler istenmiştir.
Cizre Cumhuriyet Başsavcılığındaki 2014/1859 soruşturma numaralı toplu dosyanın 40’a yakın klasörden oluştuğu görüldü. Savcılık arşivinden getirilen klasörlere bakıldığında ise son yıllarda yapılan işlemlere dair fiziki çıktıların dosyalara aktarılmadığı ve en son yapılan işlemlerin 2013-2014 yıllarında olduğu görüldü. Bu nedenle dosyanın fiziken incelemesi sonucunda alınan veriler eski işlemlere dair olmakla beraber yeni olduğu söylenen klasörlerde ise 2019 yılına ait bir evraktan sonra tüm klasör tekrar 2013 yılına ait durumdadır. Savcılık tarafından belgelerin UYAP üzerinden kontrolü talebimiz kabul edilmesi üzerine en son eklenen evrak ve işlemlere UYAP üzerinden bakıldığında dosyada var olan maktul ve müştekilerin öğrenilmesi amacıyla sunulan talep sonucunda dosyadaki maktullerin Abdülhakim Tanrıverdi, Abdullah Düşkün, Abdurrahman Güzel, Abdurrahman Yılmaz, Ahmet Berek, Ali Karagöz, Emin Savgat, Emin Karatay, Hediye Erbil, İhsan Arslan, Mahfuze Sezgin, Mehdiye Budak, Mehmet Elçi, Mehmet Turay, Mehmet Acar, Mehmet Sezgin, Mustafa Aydın, Mümine Yanık, Rabia Tanrikulu, Selami Çiçek, Yusuf Şahin olduğu; mağdurların ise Abdulvahap Timurtaş, Abdurrahman Bilik, Ahmet Bulmuş, Enver Akın, Hasan Baykura, İlhan Bilir, Kemal Mübariz, Nadir Nayci, Ömer Sulmaz, Ramazan Bilir olduğu görülüyor.
Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı Hazırlık Bürosu 29 Haziran 2022 tarihinde 2014/1859 soruşturma dosyası üzerinden Cizre İlçe Emniyet Müdürlüğü Asayiş Büro Amirliğine “Herhangi bir şüpheli tespit edilip edilmediği, edildi ise yapılan işlemler, şikayet olup olmadığı olmuşsa yapılan işlemlerin,” araştırılması için müzekkere yazdı. Bu araştırma işlemleri için maktül yakınları ile görüşülmesi ve yardım alınması istendi. Savcılıktan edinilen bilgilere göre dosyada henüz bir daimi arama kararı ya da bir ayırma kararı bulunmamaktadır.
Dosyada en son 25 Ocak 2022 tarihinde Abdulhamit Düdük’ün öldürülmesi olayında elde edilen suç eşyalarının Cizre Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği bilgisi Eskişehir 2. Ağır Ceza Mahkemesi 2015/47 dosyasınca bildirilmiştir. Haziran 2023 itibariyle bilgiler günceldir.