Aydın Esmer
Kişiler- Görsel

- Cinsiyet
- Erkek
- Medeni Durumu
- Evli
- Meslek
- Çiftçi
- Bakmakla Yükümlü Olduğu Kişi Sayısı
- 8
- Olay Özeti
Özgür Politika gazetesinin 30 Mart 2004 tarihli haberinde ve YAKAY-DER kayıtlarında yer alan bilgilere göre 1956 Kulp doğumlu Aydın Esmer'in ikamet ettiği Beyrok (Ağaçkuru) köyü 1993 yılında devlet güçleri tarafından zorla boşaltıldı. Kulp'a göç etmek zorunda kalan Aydın Esmer yedi çocuk babasıydı ve başkalarının tarlasında çalışarak geçimini sağlıyordu. Olaydan önce birkaç kez gözaltına alınmış, her seferinde bırakılmıştı. 10 Eylül 1999 tarihinde Aydın Esmer'in eşi ceviz toplamak için Beyrok köyü Tayesevin (Yüklüce) mezrasına gitti. Esmer'in cevizleri taşımak amacıyla beraberinde götürdüğü katırın kaçması üzerine, Aydın Esmer kaybolan katırı bulmak için civar köylerdeki tanıdıklarını aradı. Aynı zamanda korucubaşı olan Muş’un Kızılağaç köyü muhtarının boş bir katırın civarda gezindiğini söylemesi üzerine 11 Eylül günü Kulp İlçe Jandarma Komutanlığından yazılı izin alarak Kızılağaç köyüne doğru yola çıktı.
İlk geceyi muhtarın evinde geçirdi. Katırını aradı ama bulamadı. Daha sonra Muş'a bağlı Güdümlü köyüne giderek bir köylünün evinde kaldı. Üçüncü günün akşamı evini aradı ve eşine katırı bulamadığını, sabah döneceğini söyledi. Ertesi sabah tekrar uğradığı muhtarın evinden köyüne dönmek üzere ayrılan Aydın Esmer'den bir daha haber alınamadı.
- Konum
Enlem: 38.734561
Boylam: 41.491038
- Konum
- Şehir
- Muş
- Kaybedilme Tarihi
- 14 Eyl 1999
- Yıl
- 1999
- Mağdurun Yaşı
- 43
- Mağdurla ilgili son durum
- Hâlâ kayıp
- Kaynak Materyalin Türü
- Gazete veya internet haberi
- İnsan hakları örgütlerinin basın açıklamaları veya raporları
- Soruşturma Sonucu
- Soruşturma sürüyor
- Hukuki Süreç Özeti
Aydın Esmer’in eve dönmemesi üzerine eşi Kulp İlçe Jandarma Komutanlığına giderek akıbeti hakkında gerekli araştırmanın yapılmasını talep etti. Aydın Esmer'in kuzeni de Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına başvurarak Esmer’in bulunmasını istedi. Bunun üzerine Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı kuzeninin ayrıntılı beyanını alarak soruşturma başlattı. Başsavcılık, Diyarbakır Emniyet Müdürlüğü ile Diyarbakır İl Jandarma Komutanlığına yazı yazarak Esmer'in gözaltında tutulup tutulmadığını sordu. Emniyet ve jandarma tarafından gönderilen cevap yazılarında Esmer'in gözaltına alınmadığı ifade edildi.
Savcılık, Aralık 1999'da soruşturma kapsamında olayın gerçekleştiği bölge olması itibariyle Muş Cumhuriyet Savcılığına yazı göndererek Kızılağaç Jandarma Karakol Komutanlığında görevli rütbeli personelin ayrıntılı ifadesine başvurulmasını istedi. Muş Cumhuriyet Savcılığına 30 Aralık 1999'da tanık sıfatıyla ifade veren Kızılağaç Jandarma Karakol Komutanı V.A., kayıp Aydın Esmer'i ve muhtarı tanımadığını ifade etti. V.A., Aydın Esmer'in kaybolduğunu duyduğunu ancak bununla ilgili kendisine herhangi bir başvuru yapılmadığını iddia etti. Başsavcılık soruşturma ile ilgili olarak Kulp Cumhuriyet Başsavcılığı aracılığıyla Esmer'in eşi ile köy muhtarının ifadelerini aldıktan sonra 26 Ocak 2000'de yetkisizlik kararı verdi ve dosyayı Muş Cumhuriyet Başsavcılığına gönderdi.
Esmer'in bulunamaması üzerine aynı zamanda abisi de 27 Eylül 1999'da, Kulp Cumhuriyet Başsavcılığına giderek kardeşinin akıbeti hakkında bilgi almak istedi. Savcılık dilekçeyi kayda geçirdikten sonra abiyi Muş Cumhuriyet Başsavcılığına yönlendirdi. Muş Cumhuriyet Başsavcılığı, hazırlık soruşturması kapsamında ilk olarak Muş İl Merkez Jandarma Komutanlığı aracılığıyla Kızılağaç Karakol Komutanının ifadesine başvurdu. Daha önceki ifadesinde Aydın Esmer'i tanımadığını belirten V.A., 4 Ekim 1999'da Muş İl Jandarma Komutanlığına gönderdiği beyanında kayıp Esmer'in 15 Eylül 1999'da Kızılağaç kasabasına geldiğini, daha sonra da ölü katıra baktığını, katırın kendisine ait olmadığını söylediğini, ardından da tek başına Kulp'a gitmek üzere yaya olarak Kayalısu köyü üzerinden Şenyayla'ya hareket edeceğini beyan ettiğini, ertesi gün de Kızılağaç'tan ayrıldığını ileri sürdü.
Muş İl Jandarma Komutanlığının beyanı yetersiz bulması üzerine 3 Kasım 1999'da yeni bir yazı yazan V.A., daha önce verdiği ifadelerle çelişen şu ifadeyi verdi: "Aydın Esmer'in kaybolmasından 2-3 gün geçtikten sonra yakınları Kızılağaç kasabası belediye başkanının evine gelerek kayıp şahsın hayatından endişelendiklerini belirtip belediye başkanından yardım istemişler. Belediye başkanının da ısrarı üzerine bana geldiler. Aydın Esmer'in kaybolması ile ilgili bir bilgimin olup olmadığını sordular. Ben de yakın bölgelerinde çıkan çatışmada herhangi bir cesede rastlamadığımı, sadece iki adet silah ele geçirdiğimizi, bu silahları da İl Jandarma Komutanlığına teslim ettiğimizi belirttim."
9 Şubat 2000'de Muş Cumhuriyet Başsavcılığı yetkisizlik kararı vererek dosyayı tekrar Kulp Cumhuriyet Başsavcılığına gönderdi. Kulp Cumhuriyet Başsavcılığı da 21 Şubat 2000'de görevsizlik kararı vererek dosyayı Diyarbakır Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığına gönderdi. Savcılık ise 6 Mart 2000'de daimi arama kararı aldı.
İç hukuktan sonuç alamayan aile davayı AİHM’ye taşıdı. AİHM dosyayı kabul etti ancak 2023 itibariyle henüz karar açıklanmadı.